Monica Maat

Nieuw museum Voorlinden in Wassenaar. september 2016

Geplaatst 8 september 2016

NIEUW MUSEUM VOORLINDEN  in WASSENAAR

 klik voor actueel nieuws

Nieuw Museum Voorlinden wil echt iets toevoegen.

Door: Henny de Lange − 30/08/16

© anp. De kersverse directeur van het Museum Voorlinden, Wim Pijbes, voor een van de kunstwerken. De afgelopen acht jaar leidde hij het Rijksmuseum in Amsterdam.

Lees meer >> | 2342 keer bekeken

Fotoreportage Expositie Zicht op Nieuws. Expositie in de Flevomeer Bibliotheek Lelystad. aug. sept. 2016

Geplaatst 14 augustus 2016

UITNODIGING

EXPOSITIE 'ZICHT OP

NIEUWS' BIJ Flevomeer

Biblioheek Lelystad van

KUP 11  

Vanaf 9 augustus 2016 is de expositie van KUP 11, met als titel: 'Zicht op Nieuws' te bezichtigen in de Flevomeer Bibliotheek in Lelystad. Deze expositie was eerder te zien bij Omroep Flevoland. Ik maak deel uit van het kunstenaarscollectief KUP 11.

Evenals de andere kunstenaars heb ik  tussen allerlei nieuwsberichten op de website van Omroep Flevoland gezocht naar tekstkoppen die  als uitgangspunt konden dienen voor mijn schilderijen. Er is alle  vrijheid genomen om op geheel eigen wijze de berichten te interpreteren en daarbij rijkelijk de fantasie laten gaan.

De schilderijen zijn op deze manier geen illustraties, maar zelfstandige kunstwerken geworden. Er is o.a. gewerkt over zwerfvuil, pleziervaart, Oostvaardersplassen,en Sunsation. Ikzelf heb gewerkt op het nieuwsitem i.v.m. de film: 'De Nieuwe wildernis' en de opening van de Hanzelijn van Lelystad naar Zwolle in 2012 door [toen nog] koningin Beatrix 

Kup 11 vond het de moeite waard om deze expositie te herhalen in de bibliotheek!  

Kijk voor een voorproefje op de  pagina's van alle kunstenaars op de site van KUP 11: www.kup-11.nl bij het thema: 'Zicht op Nieuws'.

Open: vanaf 9 augustus 2015 

Lees meer >> | 2449 keer bekeken

Artikel van John Konijn m.b.t. het KUNSTNAARSCHAP in STAALKAARTKUNSTENKRANT juli 2016

Geplaatst 20 juli 2016 

Wat is KUNSTNAARSCHAP?

Op zoek naar de schilder John Konijn die momenteel exposeert in het stadhuis van Lelystad kwam ik een brief van hem tegen m.b.t. wat ik even noem: "Het Kunstenaarschap" [wat je ook maar onder dat woord verstaat, dat is een andere discussie] in de STAALKAARTKUNSTENKRANT, een uitgave van Stadsgalerij Gemeente Amersfoort. 

In zijn brief vind ik één en ander verwoord, waar ik het mee eens ben en waar ik eveneens  tegenaan loop. Vandaar dit bericht.

Boven: Foto van werk van John Konijn momenteel te bezichtigen in het Stadhuis van Lelystad. [Expositie georganiseerd door Kunstuitleen Lelystad, onder de noemer: 'Vakantie is waar je hart is'.]

Biografie John Konijn
1979, geboren in Purmerend
Woont en werkt in Amersfoort

Opleidingen
– Hogeschool van de Kunsten Utrecht
– Richting autonoom beeldende kunst
– Diploma juni 2001

– Hogeschool van de Kunsten Amsterdam
– 1e graads lerarenopleiding
– Diploma juni 2000

Docentschap
– Gooise academie voor beeldende kunsten, sinds 2004

Onderstaand een antwoord van John Konijn aan Anders Wolhar te lezen in de STAALKAARTKUNSTENKRANT van Amersfoort.

Beste Anders,

Een antwoord liet op zich wachten omdat ik naarstig op zoek ben naar een nieuw atelier. De gigantische verworvenheden van deze maatschappij hebben er namelijk toe geleid dat het erg moeilijk is om een betaalbaar stukje wereld (wat vierkante meters met een paar muren) te verkrijgen. Toch jammer, wanneer je bedenkt dat de helft van deze prachtige stad leegstaat.

Ik heb enige tijd nagedacht over de volgende zin in jouw stukje; “wij kunstenaars maken onze shit sowieso over de rug van de verworvenheden van onze westerse maatschappij.” Geen idee wat je er mee bedoeld, al impliceert het een tendens die ik bij velen bespeur, namelijk dat we het kunstenaarschap moeten beschouwen als een voorrecht. Misschien ben jij 1 van de vele Nederlanders die van mening is dat wij al blij moeten zijn dat we überhaupt mogen schilderen (of whatever wat voor creatieve uiting.) Ik zal je wat verklappen, Anders; ik ben daar helemaal niet blij mee! Ik zie het kunstenaarschap als een recht, en niet als een voorrecht. Het uiten van creativiteit en passies zie ik als een noodzaak en ben zelfs overtuigd dat wij met een verruiming van de mogelijkheden in deze een (nog) mooier land zouden kunnen creëren. Jawel, kunst zie ik als een vorm om meer plezier, tevredenheid en geluk uit het leven te halen. Buiten dat is kunst van alle tijden, en al helemaal geen uitvinding van onze ‘westerse maatschappij’. Sterker, er zijn vele tijden geweest dat de kunstenaar als een volwaardig lid van de maatschappij werd gezien, en veelal meer dan dat. Nu is de mogelijkheid om tot de kern van het universum te komen (of zoiets) wat mij betreft geen reden om de kunstenaar als een goddelijk wezen te zien, maar als een uitvreter gaat mij wat te ver. Het lijkt erop dat jij de kunstenaar ziet als een uitzuiger, precies zoals een deel van de overheid en media ons wil doen laten geloven. Geen idee wat jij allemaal voor stouts uithaalt, maar ik verdien mijn geld zelf en draag ‘gewoon’ mijn steentje bij aan al die fantastische verworvenheden waar jij zoveel waarde aan schijnt te hechten. (Ik ben daar nog niet zo zeker van, maar dat is weer een andere discussie.)

Om onduidelijke redenen haal je de verkoop van mijn werk aan. Ik maak mij geen financiële zorgen, dank voor je bezorgdheid. (Ik denk eerlijk gezegd dat de gemiddelde miljonair meer financiële zorgen heeft dan ik, maar dat terzijde.) Mijn betoog handelde helemaal niet over de verkoop van kunst. Waar het mij vooral om gaat is dat de geldstromen, voornamelijk binnen de gemeentes, op een nogal scheve manier worden ingezet. Er wordt met miljoenen over de balk gesmeten (mag je niet zeggen!) maar voor kunst, en met name kunstenmakers, is er nauwelijks meer dan wat materiaalkosten. Anders, ik zou er pagina’s aan kunnen weiden wat mij frappeert aan de bevreemdende gang van zaken binnen de kunstwereld. Slechts 1 voorbeeld is die overdadigheid in de drank en de hapjes die overal schering en inslag is, waar onderwijl wordt verkondigd dat er geen geld is voor diegene die een project artistiek begeleid. Geloof me, ik ben niet rancuneus omdat ik graag een deel van het gemeentegeld naar me toe zou willen trekken. Maar ik vind wel dat je met budgetten van dien aard – als je ze dan toch uitgeeft – ook de kunstenmaker daarvoor geldelijk tegemoet moet treden. Stop er anders gewoon mee. Ik veroordeel geen enkel individu. Ieder mens had zijn redenen om daar te zijn of eender welke functie dan ook te bekleden. Maar of we (de kunstwereld) daar ook zo goed mee gediend zijn is een andere vraag.

Daarbij stel jij dat ‘ze’ mijn publiek zijn en dat we het daar van moeten hebben. Wat een gelul! Mijn publiek bestaat uit kunstliefhebbers, mensen die buiten de gevestigde orde staan. En wat je bedoeld met;”dat deze mensen ook nodig zijn om een en ander in stand te houden”  mag je me ook uitleggen.

Jouw antwoord baart mij enige zorgen, al kan het zijn dat jouw blik lichtelijk vertroebeld is door een kunstprijs die je, overigens geheel terecht wat mij betreft, onlangs heb mogen ontvangen. Dan zijn we gauw geneigd de zaken wat zonniger voor te stellen. We vinden kunst allemaal o zo belangrijk, jammer dat je daarvoor die kunstenaars weleens nodig hebt. Gelukkig doet de kunstenaar niet zo moeilijk want hij laat zich als vanzelf naar de slachtbank voeren voor een fooi en heeft daar nog begrip voor ook! Want dat is misschien nog wel het meest beangstigend: steeds meer collega’s delen de mening dat wij toch wel van geluk mogen spreken dat we zomaar eventjes hier en daar wat kunst mogen ophangen. En als je e.e.a. ter discussie stelt, wat bovendien feitelijk te toetsen valt, ben je een zeikerd. Een duivels meesterstuk. Duivels, omdat ik van mening ben dat we langzaam aan verleid worden om eenvormigheid na te streven. De toekomst zal hopelijk een ander scenario laten zien, en ik probeer daar in ieder geval aan mee te doen.

Ook liefs van Konijn  [John Konijn]

Lees meer >> | 1925 keer bekeken

Pierre Soulages. Franse abstracte schilder met werk in Musée Fabre in Montpellier. Fotoverslag van Monica Maat. juni 2016

Geplaatst: 4 juli 2016 

Werk van Pierre Soulages.  Montpellier juni 2016

Foto Monica Maat. Musée Fabre

Al langer stond Pierre Soulages op mijn lijstje van kunstenaars die ik in Zuid-Frankrijk met eigen ogen wilde bekijken. Dit jaar kwam het er van. In Musée Fabre in Montpellier hangt een vaste collectie werk van hem. Via onderstaande foto’s die ik in het museum heb gemaakt wil ik een indruk geven van zijn werk. Maar eerst heel kort iets over de schilder zelf.

Pierre Soulages [1919] is een Franse abstracte schilder en beeldhouwer, die in  1938 naar Parijs ging en daar werd  beïnvloed  door Paul Cézanne en Pablo Picasso.   In 1946, na zijn militaire dienst in de oorlog,  vestigde hij zich definitief in  Parijs  en verwierf  hij internationale bekendheid  met  zijn abstracte werk, dat zich vooral kenmerkt door gebruik van grote zwarte vlakken, waarbij de vormen  tot een minimum zijn gereduceerd. Vaak vormen enkele zwarte balken de hoofdlijnen van zijn schilderijen. Belangrijk is het licht dat op het werk valt. Soulages  beschouwt dat als een onderdeel van zijn werk. Door fijne en grovere groeven te maken in de zwarte oppervlakken reflecteert het licht in het werk en verandert het steeds. Het is moeilijk om dat op foto’s vast te leggen. Toch heb ik met mijn eenvoudige toestelletje een poging  gedaan en ook detailfoto’s gemaakt om iets van het licht en de groeven te kunnen weergeven. Daarvoor ben ik apart nog een keer een morgen naar het museum geweest.

U begrijpt, het blijft behelpen met zo’n  toestelletje, maar behalve van het werk van Soulages heb ik ook genoten van het maken van de foto’s die ik ’s morgens nog in alle rust kon nemen, onder toeziend oog  van drie vriendelijke suppoosten, die mij na verloop van tijd vertrouwden, en mij mijn gang lieten gaan, toen ze door hadden dat ik heus niet met mijn rugzakje al achteruitlopend tegen een schilderij zou stoten.

Het museum zelf  is statig op een prettige manier, waar oud en modern goed zijn gecombineerd.  Achter de gevel huist een verrassend moderne architectuur,  waar in de verschillende ruimten mooie kleuren, grijs en  donkerrood, warm op elkaar zijn afgestemd. De zalen met werk van Soulages zijn wit. Het museum heeft naast moderne kunst ook een brede collectie schilderijen over een periode van 500 jaar, waaronder o.a. werk van  Rubens, Jan Steen, Paulus Potter, Monet, Manet, Delacroix en Matisse.

Monica Maat.  [Montpellier, juni 2016]

ONDER: FOTO'S   MONICA MAAT

Lees meer >> | 2511 keer bekeken

Expositie Zwerfvuil Vastgelegd in theater POSA Fotoreportage van inrichting en opening 23/24 april 2016

Geplaatst 23 en 24 en 25 april en 12 mei 2016 

Expositie Zwerfvuil Vastgelegd in theater Posa

Interview Radio Omroep Flevoland

Op 11 mei j.l. gaf Rien Nijboer een interview af aan Rob Brouwer van Radio Omroep Flevoland over de expositie 'ZWERFVUIL VASTGELEGD' van KUP 11. Onderstaand treft u de link naar het interview.   

http://www.omroepflevoland.nl/luisteren/Rob-in-de-middag?id=135115#.VzNZp8aD0pU.facebook

Interview Ra

Lees meer >> | 1941 keer bekeken

Column van AGNES FRIJLINK Hemel op aarde. maart 2016

Geplaatst 26 maart 2016 

 

 

COLUMN: HEMEL OP AARDE   

Van beeldend kunstenares en schrijfster: AGNES FRIJLINK

Voor KUNSTSITE klik op:  Agnes Frijlink - Columns 

 

Hemel op Aarde

Ik ben er nooit geweest. Ik heb er nooit naar 'gegoogeld' en tot aan deze week had ik geen idee hoe het er uit zag. Een beetje vreemd misschien voor iemand met zoveel interessse in het universum. Misschien ben ik wel teveel verwend door mijn bezoeken aan observatoria en aan het Kennedy Space Centre te Cape Canaveral in Florida. Maar natuurlijk wist ik wel dat het bestond; het planetarium te Franeker.

Het planetarium in Franeker is het oudste werkende planetarium ter wereld. Het werd in de 18e eeuw gebouwd door Eise Eisinga (1744 - 1828) . Eisinga was een autodidact. Hij was hoogbegaafd, maar mocht niet naar het gymnasium omdat hij moest werken. Hij onderwees zichzelf in wiskunde, natuurkunde en sterrenkunde. Een boeiende man dus. Minstens zo interessant als de man achter het planetarium is de reden van het maken ervan.
 

Eise Eisinga - door Willem Bartel van de Kooi.jpg 

Friesland leefde in vrees. Het einde van de wereld stond aangekruist op de kalender. Dominee Eelco Alta uit Bozum had een boekje uitgegeven toen zich een conjunctie van de maan en de planeten Mercurius, Venus, Mars en Jupiter zou voordoen op 8 mei 1774. Hij voorspelde hierin dat deze hemellichamen op elkaar zouden botsen. Als gevolg hiervan zou de aarde uit haar baan worden geslingerd en in de zon verbranden. Eise Eisinga geloofde er niks van. Ja, wel wist hij van de conjunctie van de planeten, maar hij geloofde niet in de gevolgen die de dominee er aan vastplakte. Om aan te tonen dat zo'n conjunctie niets is om voor te vrezen en dat zoiets vaker voorkwam, bouwde Eisinga zijn planetarium.
Het werd 8 mei 1774, de wereld verging niet en het planetarium was nog niet helemaal klaar. Nevermind, geeft niks, Eisinga maakte het toch af. In 1781 verklaarde hij zijn werk gereed.
 

 

planetarium.jpg 

Hij bouwde zijn levenswerk, met talloze raders en radertjes, in zijn eigen huiskamer. Toen het was voltooid was het zo mooi en zo perfect dat zelfs koning Willem II er speciaal voor naar Friesland kwam. Eisinga publiceerde in 1784 een 'Nauwkeurige Beschrijving en Afteekeningen van de uitwendige vertooning en de inwendige zamenstelling van het gansche Planetarium'. Geen overbodige luxe, want zelfs voor een kenner is dit systeem niet eenvoudig te begrijpen.
Het mechaniek werkt nog altijd zo nauwkeurig, dat tot op de dag van vandaag het planetarium de actuele stand van de planeten toont. De planeten van het planetarium bewegen namelijk in dezelfde tijd rond de zon als de echte planeten: Mercurius doet 88 dagen over een omloop, de aarde een jaar en Saturnus meer dan 29 jaar. Ik vind dat we Eise Eisinga gerust in een adem kunnen noemen met andere grote geesten uit de geschiedenis: Johan Sebastiaan Bach, Rembrandt van Rijn, Immanuel Kant, Eise Eisinga.

Franeker Polygoon Journaal 1 maart 1944 Eise Eisinga Planetarium:
https://www.youtube.com/watch?v=llGUb3MIhvo

Behalve dat het planetarium wiskundig en astronomisch een meesterwerk is, is het ook een waar kunstwerk. De afwerking, het geheel, alles is perfect. De letters, de illustraties, de berekeningen van banen zijn schitterend weergegeven; geschilderd op panelen met een bijna enge precisie en met veel gevoel voor schoonheid. De hoeveelheid kennis, vakmanschap en passie waarmee Eisinga dit heeft gebouwd, is ongekend. Hij bouwde Hemel op Aarde. Wat dat betreft rotzooi ik zelf maar een beetje aan met wat verf of inkt.

Tjah, dat is dan weer het nadeel van naar de grote meesters kijken; je wordt er zo nederig van.

Agnes Frijlink

Lees meer >> | 1480 keer bekeken

Galerie Bos Fine Art Atelierbezoek april 2016

21 april 2016 

20 april 2016. Galerie BOS FINE ART heeft een atelierbezoek gebracht 

 Galerie Bos Fine Art  van Marianne Bos en Paul Essens is zich gaan toeleggen op geometrische en constructivistische kunst en heeft een atelierbezoek bij mij gebracht. De galerie is te vinden aan de Nachtegaalstraat in Utrecht en exposeert met bekende namen op het gebied van geometrische kunst.

Meer is te lezen op:Bos Fine Art www.bosfineart.com  Als u daar bij de rubriek kunstenaars op mijn naam klikt, kunt u mijn profiel lezen en geometrisch werk vinden. 

Bos Fine Art Utrecht: Nachtegaalstraat 3, 3511 AA Utrecht

Bos Fine Art  Lelystad: Buitenplaats 131, 8212 AE  Lelystad

Atelierbezoek van Galerie Bos Fine Art 

Voor meer informatie i.v.m. expositie vanaf 10 december 2016 kunt u klikken op:

Bericht op blog van december 2016  Galerie BOS FINE ART Expositie monica maat 10 december 2016_ 

Museum Nagele. Bijzondere Expositie Nulkunst van Henk van Beek en Ruben Stallinga 2 maart-29 mei 2016

Geplaatst 25 maart .2016

Bijzondere Expositie NULKUNST van Henk van Beek en Ruben Stallinga, twee kunstenaars uit Flevoland [Foto's monica maat]

6 maart 2016: opening expositie '1 + 1 = 0'  in Museum Nagele in de Noordoostpolder.

Boven: Werk van Henk van Beek

Onlangs heb ik  de expositie in Museum Nagele van Henk van Beek en Ruben Stallinga bezocht, een grote verrassing! Bijzonder werk van Henk van Beek met als uitgangspunt de nulkunst uit de jaren '60 van de vorige eeuw. Ontstaan in 1961, voortgekomen uit de Informele groep, waarvan o.a. het werk van Jan Schoonhoven belangrijk was. Nulkunst  drukt niet de gevoelens van de kunstenaar uit, maar is een koele benadering van de werkelijkheid, zonder oordeel, zo valt te lezen in de toelichting. Persoonlijk vind ik dat niet helemaal zo. Om dergelijk werk te maken is m.i. ook intuïtie nodig en moet er gewikt en gewogen worden hoe je harmonie en het "gevoel" van estethiek bewerktstelligd en kunt overbrengen,en hoe je speels kunt omgaan met het ritme in het werk. Henk van Beek brengt die speelsheid erin door plotseling op een ander ritme over te gaan in zijn werk, dat maakt het verrassend. Ook worden door het licht op het driedimensionale werk, schaduwen in een strak ritme zichtbaar en daar waar wordt overgegaan in een ander ritme in het werk lijkt een vlak extra verlicht. Als materiaal gebruikt Henk van Beek isolatiemateriaal.

Henk van Beek heeft Ruben Stallinga ontdekt las ik in een krantenartikel dat bij de expositie ter inzage lag. Ruben Stallinga is een 17 jarige autistische jongen die niet praat. Waar een andere kunstenaar begint vanuit het niets, draait Ruben Stallinga deze logica om. Hij  begint met het afbreken van allerlei soorten rastermateriaal en komt zo tot wonderbaarlijk originele vormgevingen. Inderdaad een bijzondere ontdekking!

En ondertussen komt er een gezelschap uit Haarlem en een gezelschap uit Rotterdam met Amerikanen en Chinezen het museum binnen i.v.m. de vaste expositie over de architectuur in Nagele. Nagele is n.l. in de vijftiger jaren gebouwd door architectengroep De Acht, met architecten als Gerrit Rietveld en Aldo van Eyck.Het kan verkeren!  

Monica Maat

Onderstaand een fotoreportage van mijn hand:    

Boven en onder: werk van Henk van Beek in Museum Nagele,Noordoostpolder

Boven en onder: werk van Ruben Stallinga in Museum Nagele,Noordoostpolder

EXPOSITIE

Lees meer >> | 3069 keer bekeken

Uitnodiging expositie Zwerfvuil Vastgelegd in theater Posa Lelystad 24 april-20 mei 2016 met LINK naar artikel in CUNST april 2016 en alle links naar Publiciteit en Persartikelen.

Geplaatst 17 janauri 2016 

UITNODING EXPOSITIE over ZWERFVUIL, een expositie waar ik als lid van KUP 11 deel van uit maak 

Voor meer informatie over deze expositie kunt u een artikel lezen in Kunstblad CUNST. Klik hiervoor op:  Direct naar het april nummer van CUNST    [blz. 17-23]

Let op: Tijdens de opening op 24 april  en op di. 20,   do, 28 en vrijd. 29 april zijn ook instalaties/ objecten te bezichtigen.  Daarna moet het podium van het theater weer beschikbaar zijn. De werken aan de wand blijven t/m 20 mei te bezichtigen. 

PR

DIVERSE LINKS en Persart. m.b.t. expositie ZWERFVUIL

Artikel in Cunst

De vervuiling de baas? Of laat arrogantie de aarde en daarmee de mensheid sterven? KUP 11 aan de slag met ”Zwerfvuil Vastgelegd” in theater Posa

Door Monica Maat

 Foto Rien Nijboer ©

Zwerfvuil, duurzaamheid, milieu, klimaat, en sterven. Wat heeft het met elkaar te maken? Is er een verband te leggen? Onlangs was in de Volkskrant te lezen dat microscopisch kleine plastic deeltjes een nadelige invloed hebben op de voortplanting van de Japanse oester. Het aantal larven is verminderd met 40%. Elk jaar komen er  miljoenen tonnen plastic in zeeën en oceanen terecht. Het probleem van vervuiling en zwerfvuil wordt steeds groter. De mens denkt de vervuiling en de natuur te kunnen bedwingen. Zo weet Nederland haar land machtig mooi te beschermen tegen water. Daar kun je spreken van de natuur de baas. Maar gaat de natuur niet een keer gigantisch protesteren tegen de arrogantie van onverschillig vervuilen?

Worden we de vervuiling wel de baas? Is de aarde, en daarmee de mens langzaam stervende? Doemdenken wordt dat genoemd. Hebben de boeken: Dode Lente en Sinds Dode Lente ons op tijd wakker geschud begin jaren ’70, of zitten we nu met de gebakken peren? Gaan we aan ”sterfvuil” ten onder of keert alles ten goede? Heeft het Rapport van de club van Rome ons een te zwart scenario voorgespiegeld en heeft het protest uit de jaren ’80 tegen kernenergie zin gehad? Wat te denken van de kernramp, nog niet zo heel lang geleden in Japan in 2011? Wat kost de verwijdering van zwerfvuil ons en wat kunnen we wat doen aan gedragsverandering? Allemaal vragen die direct of indirect te maken hebben met de leefbaarheid van onze aarde en die mede deel uitmaken van de vergankelijkheid van mens en dier. Klik voor vervolg van dit artikel in maandblad CUNST op: 

Voor UITGEBREIDE informatie over deze expositie kunt u een artikel lezen in Kunstblad CUNST. Klik hiervoor op: 

Lees meer >> | 3297 keer bekeken

Dagblad Trouw: Boek en interview: Maarten Doorman. Bericht van Monica Maat. jan. 2016

Geplaatst 28 januari 2016

Bericht van KUP 11 lid Monica Maat i.v.m. boek en interview:  "De navel van Daphne over beeldende kunst en engagement" van Maarten Doorman. 

Geplaatst in de context van maatschappelijk engagement in verband met expostie van kunstenaarscollectief KUP 11 over zwerfvuil.

In de beeldende kunsten is niets wat het is. Kijk maar: je ziet niet wat je ziet. Maar van de politiek en van de moraal wordt juist ondubbelzinnigheid verlangd. Hoe kan kunst dan politiek of moreel zijn?Mag alles in de kunst of zijn er grenzen? Moet de politiek zich met kunst bemoeien en kunnen de beeldende kunsten politiek zijn? Of verschuilen ze zich ten onrechte in een ivoren toren?Veel hedendaagse kunstenaars trekken met een boodschap de wereld in. Levert dat goede kunst op? Het is een heet hangijzer in de kunst van nu.In De navel van Daphne werpt Maarten Doorman aan de hand van voorbeelden uit de hedendaagse kunst nieuw licht op het doolhof van engagement in de kunst.Maarten Doorman is schrijver en filosoof. Hij doceert kunstkritiek aan de Universiteit van Amsterdam en cultuurfilosofie aan de Universiteit Maastricht.

Onderstaand: Artikel in dagblad TROUW van Leonie Breebaart i.v.m. het boek dat Maarten Doornman schreef getiteld: 'De navel van Daphne. Over beeldende kunst en engagement.'

Bescherm de dubbelzinnigheid in de kunst

Door: Leonie Breebaart − 12/01/16

Maarten Doorman schreef het boek:  'De navel van Daphne over beeldende kunst en engagement.'

Maarten Doorman over Ai Wei Wei's installatie S.A.C.R.E.D. 'Omdat je als toeschouwer door een luikje moet loeren, besef je opeens dat je zelf in de positie van bewaker wordt gedrongen. Dan wordt het goede kunst, omdat het ingewikkeld wordt.'

In 2011 hebben de Chinese autoriteiten Ai Weiwei 81 dagen opgesloten op een geheime locatie zonder officiële aanklachten tegen hem in te dienen. Tijdens deze periode van gevangenschap werd Ai constant verhoord en onder 24-uurs bewaking geplaatst, vergezeld door twee bewakers die zijn zijde nooit verlieten, zelfs niet wanneer hij naar de wc ging of ging slapen.

De tentoonstelling met de installatie S.A.C.R.E.D. (2011-2013) was voor het eerst te zien op de Biënnale van Venetië in 2013. De installatie richt zich op Ai Weiwei als politiek gevangene in China. De zes bijna manshoge stalen kisten vullen nagenoeg een hele zaal. Kijkgaten in de wanden bieden zicht op steeds dezelfde maquette van de cel waar de kunstenaar eenentachtig dagen in isolement verkeerde, onder permanent toezicht. Wassen poppen van de kunstenaar en zijn bewakers verbeelden per kist andere taferelen van het verhaal, als de staties van een kruisgang.

Een Rembrandt mag tachtig miljoen kosten, maar moderne kunst moet zich voortdurend bewijzen, constateert dichter en filosoof Maarten Doorman.

Hoe is dat zo gekomen?

Het overkomt ons allemaal weleens, in het museum, of als we op straat een beeld aantreffen van een hedendaagse kunstenaar. Dat we denken: is dat nou kunst? En waarom dan? Bij Maarten Doorman (1957), zowel filosoof als dichter, drong die vraag zich de laatste jaren sterker op dan voorheen.

Niet dat Doorman behoort tot degenen die met een boog om moderne kunst heenlopen, integendeel, hij is een liefhebber. Maar het valt hem wel op dat moderne kunst de laatste jaren culturele status heeft verloren. Terwijl de oude meesters van het Rijksmuseum volop bijdragen aan onze nationale trots, lijken moderne Nederlandse kunstenaars vooral ervaren te worden als een blok aan het been. "Het rijk kan achteloos tachtig miljoen uit zijn achterzak trekken voor een Rembrandt", constateert Doorman, "maar als het een tiende van dat bedrag uitgeeft aan een modern Nederlands kunstwerk, dan is de wereld te klein". Moderne kunst heeft een imagoprobleem.

Dat is niet altijd zo geweest?
"Een eeuw geleden deed moderne kunst er nog toe. De moderne kunstenaar vertegenwoordigde iets spannends: de avant-garde. Kubisme, dada, abstractie, popart; dat waren allemaal revolutionaire stromingen, die stonden voor vooruitgang. Alles zou beter worden, dat geloof hield in de twintigste eeuw nog lang stand, en daar profiteerde de kunst van. Dus als je abstracte kunst mooi vond, hoorde je eigenlijk vanzelf tot een voorhoede, dat gaf aanzien. Als je daarentegen meer hield van figuratieve kunst, had je duidelijk de boot gemist.  "Pas in de jaren tachtig veranderde dat. Postmodernisten constateerden dat de 'grote verhalen' hun beste tijd hadden gehad, dat gold dus ook voor het 'verhaal' van vooruitgang, waaraan de status van de moderne kunst zo lang gekoppeld was gebleven. Niemand geloofde daar nog werkelijk in, en dus verbleekte ook het geloof in een culturele avant-garde."

Lees meer >> | 1902 keer bekeken